Aşırı tüylenme

Tüylenme (hirsutizm) kadınlarda aşırı miktarda erkeksi siyah kılların olmaması gereken yerlerde (bıyık, çene, göğüs, karın) büyümesidir. Üreme çağındaki kadınların ortalama %8’inde görülebilir. Aşırı tüylenme genellikle testosteron gibi erkeklik hormonlarının fazla üretimi nedeniyle olur. Bazı hastaların kandaki hormon düzeyleri normal de çıkabilir. Belirtileri genellikle barizdir ve basit tetkiklerle kolayca tanı aşırı tüylenmekonabilir. Aşırı tüylenmenin tedavisi genellikle altta yatan nedene yöneliktir. Aşırı tüylenmeye karşı Traş önerilmez ama Ağda uygulanabilir. Kozmetik uygulamalar arasında en iyisi laser epilasyondur ama maliyeti yüksektir. Kılları artıran hormonlar (testosteron) kadınlarda ya yumurtalıktan ya da böbreküstü bezinden gelir. Eğer kıllanma hızlı oluşuyor ve ilerliyor ise nedenini araştırmak gerekir.

Aşırı kıllanma – Hiperandrojenizmin sebepleri

  • Polikistik over sendromu (PCOS) aşırı androjen üretiminin en yaygın sebebidir.
  • Doğuştan gelen adrenal tümörler ve diğer androjen üreten tümörler enderdir ve genellikle ortaya çıktıklarında farklı semptomlar gösterirler.
  • Cushing sendromu, hiperprolaktinemi, akromegali, tiroid bozuklukları
  • Cushing sendromu 2hipertrikoz ve hirsutizmin her ikisi ile de bağlantılıdır.
  • Androjenik ve anabolik steroidlerin kullanımı;

Aşırı tüylenme – hirsutizm belirtileri ve tanısı

Tüylenmesi artan kadınların çoğunda bazen hormon artışı yoktur buna idiopatik hirsütizm denir veya polikistik over sendromundan vardır. Prolaktin hormonunun fazla olması, adrenal (böbreküstü) bezin fazla çalışması ve kullanılan bazı ilaçlar da tüylenme yapabilir. Kimi zaman yumurtalık ve adrenal bezdeki tümörler de aşırı tüylenme yapabilir.

Tümör olan hastalarda kıllanma ani ve hızlı başlar. Saçlar dökülür, ses kalınlaşır ve erkek tipi bir yapı oluşur.  Teşhis için over ve adrenal bez tomografi yapılır. Hirsutizmin tanısında testosteron, androstenedion, 17 alfa hidroksi progesteron ve prolaktin hormonlarına bakılmalıdır. Tüylenmesi olan kadınların kan testosteronu yüksekse bunların % 65-85 kadarında polikistik over vardır.

Adrenal bezlerin büyümesi varsa 17 hidroksi progesteron (OHP) düzeyi yüksek çıkar. ACTH iğnesi (Synacten) sonrası 17-OHP konsantrasyonu >30 nmol/L olması 21-hidroksilaz enzim eksikliği için tanı kriteri olarak kabul edilmektedir. İdiopatik hirsutizminin nedeni bilinmemektedir. Kıl köklerinde kandaki testosterona karşı bir hassasiyet artması vardır. Polikistik over sendromu olan kadınlarda tüylenme yanında saçlarda dökülme, akne, adet düzensizlikleri olabilir. Bu kadınlarda kilo alma ve şeker hastalığı riski vardır.

Aşırı tüylenme için gereken tetkikler

  • Hirsutizmin gelişimi: yaş, kilo alımı, oral kontraseptiflerin bırakılması
  • Ani başlangıç ve ilerleme bir tümöre işaret eder ancak yavaş ilerleme bir tümör olasılığını elimine etmez.
  • Hirsutizmin lokalizasyonu ve hipertrikozdan ayırt edilmesi
  • Eğer tüylenme aşağıdaki bölgelerde meydana gelmişse kadın hiperandrojenizminden şüphe edilmelidir:
  • yüz: bıyık, sakal, yanaklar
  • göğüs duvarı: scapular bölge ve göğüslerin arası
  • abdomen: göbekten yukarı orta çizgide ya da kasık tüyü ile göbek arasında
  • kollar ve bacaklar: uylukların iç kısmında tüylenme anormaldir.
  • Hipertrikoz, aşırı miktarda vücut kılı büyümesinin genel bir durumu anlamına gelir.
  • Hipertrikoz androjenler ile bağlantılı değildir.
  • Genetik ve etnik faktörler
  • Ergenlik dönemi sonrasında başlar, oral kontraseptiflerin bırakılması ve kilo alımı ile şiddetlenir
  • Glukokortikoidler, fenitoin, siklosporin ve minoksidil hipertrikoza sebep olabilir.
İletişim
× Whatsapp Destek